Trang chủ Hoạt động PBGDPL Tin PBGDPL

ÁN MẠNG TÌNH THÂN – NGUYÊN NHÂN DO ĐÂU?
(Ngày đăng :10/04/2019 12:00:00 SA)

Lai Châu - một tỉnh miền núi phía Bắc, nơi có nhiều người dân tộc khác nhau cùng sinh sống, trong đó phần lớn là người dân tộc thiểu số. Đời sống kinh tế xã hội còn nhiều khó khăn, thiếu thốn, trình độ dân trí, nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật của một bộ phận người dân còn nhiều hạn chế. Trong thời gian qua, tình trạng vi phạm pháp luật trong vùng đồng bào người dân tộc thiểu số có chiều hướng phức tạp và ngày càng nghiêm trọng mà nổi cộm lên là những vụ án mạng phát sinh từ chính mâu thuẫn trong gia đình như: con giết cha, anh giết em, chồng giết vợ... Đành rằng, sau những vụ án mạng gia đình, các bị cáo phải chịu mức hình phạt thích đáng của pháp luật, song sự hối hận muộn màng của chính bị cáo và nỗi đau với những người ở lại sẽ còn đeo đẳng, kéo dài mãi cho đến hết cuộc đời.

Vụ án mạng anh giết em thời gian vừa qua tại địa bàn tỉnh Lai Châu là một vị dụ điển hình...

Thật sự, khi nhắc đến đó là một câu chuyện thương đau của một gia đình có một người mẹ rất đỗi khổ tâm khi chứng kiến các con mình đánh, giết nhau. Điều đó đã mang lại cho gia đình ấy những mất mát đau thương, những nỗi khổ tâm, những nỗi đau không biết bao giờ mới nguôi ngoai. Giờ đây, khi một người là em thì đã rời xa trần thế, một người là anh thì bị cơ quan pháp luật khởi tố, bắt, tạm giam để xét xử về tội giết người, bản thân họ là anh em ruột trong một gia đình nhưng trong cuộc sống hàng ngày họ vẫn hết mực thương yêu lẫn nhau. Vậy mà lại xảy ra sự việc đau thương đến thế....

Đ.V.H - người dân tộc Thái (sinh năm 1976) sống cùng mẹ là H.T.D và các em trai tại xã N.X, huyện Phong Thổ, tỉnh Lai Châu. Trong một lần tổ chức ăn uống cùng các gia đình trong xóm tại nhà của mình, sau khi tan cuộc Đ.V.H có nhắc em của mình là Đ.V.T nói nhỏ cho mọi người trong nhà ngủ. Tuy nhiên, sự nhắc nhở của H lại làm cho hai anh em xảy ra mâu thuẫn cãi chửi lẫn nhau, T đã cầm hòn gạch bi đã vỡ đạp một phát vào vai và hai phát vào đầu của H khiến H bị thương và chảy nhiều máu. Sau đó, H và T được mọi người trong nhà can ngăn nhưng do H vẫn còn bực tức khi bị em đánh nên H đã lấy con dao nhọn ở đầu giường sang phía giường của T và đâm nhiều phát vào người T, dẫn đến hậu quả T tử vong.

Nhận được đơn yêu cầu trợ giúp pháp lý của Đ.V.H và để đảm bảo quyền lợi cho bị cáo, Trợ giúp viên pháp lý Lê Văn Hùng thuộc Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước tỉnh Lai Châu đã tham gia với tư cách là người bào chữa cho bị cáo H thuộc đối tượng được trợ giúp pháp lý là người dân tộc thiểu số cư trú ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn theo quy định của Luật trợ giúp pháp lý.

Vậy, những vụ án như Đ.V.H – từ một người bình thường, chưa hề có tiền án tiền sự, vốn được coi là hiền lành, nhẫn nhịn, chẳng va chạm với ai bao giờ bỗng nhiên phạm tội và cướp đi sinh mạng của người khác mà chính là những người thân trong gia đình thì nguyên nhân là do đâu?

Nguyên nhân ?....

Thứ nhất, sự tích tụ tâm lý dẫn đến hành vi bột phát. Bởi, bản thân mỗi chúng ta đều tiềm ẩn sẵn những điều không vừa lòng, chút sự đố kỵ, chút bực tức hoặc thậm chí ích kỷ đối với một người nào đó, một vấn đề nào đó ở xung quanh mình. Cũng đơn giản như việc chúng ta luôn có sẵn cái tốt, cái xấu trong mỗi con người vậy. Tuy cùng có sẵn những điều đó trong suy nghĩ, nhưng có người bộc lộ ra, có người cất kín, cũng có người tự tìm cách hóa giải bằng những việc khác, nhưng đặc biệt lại có người biến nó thành hành động với những nỗi uất hận, giận hờn đố kỵ ghen ghét, tham lam lâu ngày bùng phát.Việc tích tụ lại những nỗi giận hờn ấy khiến người ta suy tính cách trả thù và dẫn đến những hành vi bột phát như vậy. Hành động bột phát dẫn lối những hành vi trái pháp luật chính từ sự tích tụ tâm lý, có thể xảy ra trong vài ngày và cũng có một số trường hợp chỉ diễn ra trong vòng vài giờ.

Do vậy, những vụ án mạng xảy ra do mâu thuẫn gia đình đều không có động cơ từ trước mà đơn giản chỉ là hành động bộc phát, nhất thời, không kiềm chế được bản thân trong lúc nóng giận và cũng không giữ được bình tĩnh bởi những cái đầu nóng bùng phát thành án mạng. Như vụ án của Đ.V.H cũng vậy, hành động của H do quá bực tức khi e trai mình Đ.V.T lại đang tâm gây thương tích cho mình. Trong cơn nóng giận nhất thời và sự tích tụ tâm lý diễn ra phút chốc, H đã không kiềm chế được bản thân mà biến thành hành động mù quáng và ngay cả H cũng không lường hết được những hành vi của mình gây ra. Hay nói cách khác, chỉ cần một đốm lửa nhỏ cũng dẫn tới con người hành động theo bản năng mà không nghĩ đến hậu quả.

Bởi vậy, những nạn nhân trong các vụ án mạng tình thân - mặc dù là bị hại song ở một khía cạnh nào đó, họ cũng có một phần lỗi khi đã không xử lý được tình huống, cũng như không có ứng xử đúng chuẩn mực. Và khi hai cái đầu nóng với những hành vi lệch chuẩn va vào nhau, thì kết cục án mạng là điều khó có thể tránh khỏi.

Thứ hai, sự gắn kết tình cảm gia đình của những người cùng huyết thống mờ nhạt. Từ xưa đến nay truyền thống của dân tộc ta luôn truyền đạt tinh thần đoàn kết, tình anh em cho con cháu nhiều thế hệ với những lời răn dạy như:“Anh em như thể chân tay ,rách lành đùm bọc, đỡ đần có nhau”, “Chị ngã em nâng”...Và nghĩa vụ của các thành viên cùng sống chung trong gia đình đều phải có sự quan tâm, giúp đỡ nhau, cùng nhau chăm lo đời sống chung của gia đình. Vì vậy dù họ có là ai có ra sao đi nữa cũng là máu mủ, là tình thân. Nhưng khi sự gắn kết ngày càng mờ nhạt thì đó cũng là một trong những nguyên nhân dẫn đến sự lạnh nhạt, vô trách nhiệm với nhau giữa các thành viên trong gia đình, nên khi phát sinh mâu thuẫn, xung đột họ sẵn sàng tìm đến bạo lực để giải quyết, bất chấp việc gây tổn thương, đau đớn cho chính người thân của mình.Và chính sự lơ là trong các mối quan hệ giữa các thành viên trong gia đình khi coi thường các giá trị đạo đức, tính nhân bản: nghĩa vợ chồng, đạo cha con, anh em,..... mà quên mất luân lý truyền thống gia đình để rồi gây ra những hậu quả không đáng có.

Thứ ba, bị ảnh hưởng từ việc sử dụng các chất kích thích như: rượu chè, cờ bạc, ma túy.... dẫn đến những hành vi mất kiểm soát. Việc sử dụng các chất kích thích không chỉ có những tác hại trực tiếp tới sức khỏe mà còn gây ra nỗi đau cho những người có người thân bị tác động, mất mạng vì sử dụng chúng. Nếu như việc sử dụng ma túy dẫn đến tình trạng bị loạn thần, gây ảo giác, hoang tưởng.... gây ra những hành động manh động thì rượu cũng là tác nhân gây ra các ảnh hưởng đến vùng cảm xúc cũng như khả năng điều khiển hành vi của người sử dụng. Cũng như vụ án của H, do cả H và T đều trong tình trạng có hơi men rượu nên việc đưa ra nhận thức đúng đắn và điều khiển hành vi là không có, để rồi gây ra những hành động khó kiểm soát.

Thứ tư, trình độ dân trí thấp của đồng bào các dân tộc thiểu số không đồng đều, khả năng tiếp cận và mức độ nhận thức về pháp luật còn hạn chế là một trong các nguyên nhân gây nên tình trạng vi phạm pháp luật. Hơn nữa, địa hình rừng núi hiểm trở, kinh tế chậm phát triển, nhiều tập tục lạc hậu và rào cản về ngôn ngữ cũng khiến bà con dân tộc thiểu số khó tiếp cận được với các quy định của pháp luật mà dẫn đến những vụ án thương tâm từ chính những người thân thích trong gia đình... Ngoài ra, còn nhiều nguyên nhân khác nữa cũng tác động không nhỏ đến nhận thức, điều khiển hành vi và chỉ một phút nóng giận không kiềm chế được bản thân mà nhiều người phải hối hận và trả cái giá đắt cho sự manh động thiếu suy nghĩ của mình.

Bởi vậy, những vụ án tình thân có quan hệ huyết thống vẫn thường để lại sự ám ảnh và nỗi đau lớn không chỉ với chính gia đình xảy ra vụ việc, mà còn ảnh hưởng đến tâm lý của cộng đồng xung quanh. Do đó, cùng với việc nâng cao công tác giáo dục trong mỗi gia đình, cũng cần sự vào cuộc của các đoàn thể xã hội đối với những gia đình tiềm ẩn mâu thuẫn trong sinh hoạt. Có như vậy mới ngăn chặn được những vụ việc đau lòng xảy ra. Mặt khác, cần lồng ghép các nội dung tuyên truyền về ý nghĩa thiêng liêng, sâu sắc của tình cảm gia đình, tình làng nghĩa xóm vào các cuộc hòa giải những mâu thuẫn trong nội bộ nhân dân, gia đình để bà con dân tộc thiểu số được hiểu rõ và không mắc phải những sai lầm đáng tiếc.

Tin liên quan

ÁN MẠNG TÌNH THÂN – NGUYÊN NHÂN DO ĐÂU?(10/04/2019 8:09:00 SA)

Thể lệ Cuộc thi viết "Tìm hiểu pháp luật cho thanh, thiếu niên trên địa bàn tỉnh Lai Châu" năm 2019(13/03/2019 8:46:00 SA)

Danh sách xã, phường, thị trấn đạt chuẩn tiếp cận pháp luật năm 2018 trên địa bàn tỉnh Lai Châu(12/02/2019 10:29:17 SA)

Tổ chức Cuộc thi viết “Tìm hiểu pháp luật cho thanh, thiếu niên trên địa bàn tỉnh Lai Châu” năm 2019(30/01/2019 1:49:53 CH)

Thực hiện Đề án “Tăng cường công tác phổ biến, giáo dục pháp luật nhằm nâng cao ý thức pháp luật cho thanh thiếu niên” năm 2019 (24/01/2019 2:13:14 CH)

597 Người đang Online

TRANG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ SỞ TƯ PHÁP TỈNH LAI CHÂU

Địa chỉ: Tầng 3 - Nhà D - Trung tâm hành chính, chính trị tỉnh

Điện thoại: 02133.876.413 - Fax: 02133.876.413

Email: bbt.sotuphap@gmail.com

Chịu trách nhiệm nội dung: Ông Lê Thanh Hải - Giám đốc Sở Tư pháp

Ghi rõ nguồn www.sotp.laichau.gov.vn khi sử dụng thông tin trên website.